دانشگاه
جای توهین نیست ۳اسفند-۱۴۰۴
رژیم جنایتکار وسرکوبگر وفاسد وعوامفریب ولایت فقیه طی ۴۷ سال مرتکب چه جنایات ضد مردمی وضد ملی وبه ویژه ضددانشگاهی وضددانشجویی شده است که دانشگاه هاودانشجویان با داشتن تجربه طی بیش از۷۰ سال سنگر آزادی خواهانه ضد ارتجاع داخلی وضد استعمار خارجی اکنون برای شکستن اتحاد فریاد ضدارتجاعی دانشجویان دانشگاه های آزادیخواه دچار واپسگرایی شود .چون مکمل تبلیغات رسانه ای منوتوواینترنشنال حامی رضاپهلوی دست نشانده نتانیاهو نخست وزیر اسراییل ازسوی تعدادی ازدانشجویان سهمیه ای بسیجی ونفوذی ها ازموضع ارتجاعی وعقب گرد فریاد بازگشت رژیم گذشته سرکوبگر دست نشانده آمریکا سرداده است. ؟!
دانشگاه در هر جامعهای، قلب تپنده تفکر و تولید معناست؛ نهادی که رسالت آن، تربیت عقلانیت نقاد، پرورش نخبگان مسئول و پیشبرد مرزهای دانش است.در جمهوری اسلامی ایران نیز دانشگاه، نه صرفاً یک محیط آموزشی، بلکه بخشی از منظومه تمدنی و هویتی نظام محسوب میشود؛ نهادی که باید همزمان «آزادی اندیشه» و «مسئولیت اجتماعی» را پاس بدارد.ازاینرو، تفکیک میان «نقد» و «توهین»، میان «اظهارنظر» و «هنجارشکنی»، یک تفکیک بنیادین است.نقد، لازمه پویایی هر نظام سیاسی و اجتماعی است؛ بدون نقد، اصلاحی در کار نخواهد بود و بدون گفتوگو، پیشرفتی حاصل نمیشود. دانشگاه اگر نتواند محل طرح پرسشهای سخت و بیان دیدگاههای متفاوت باشد، از رسالت تاریخی خود فاصله گرفته است. اما نقد زمانی سازنده است که مستدل، منصفانه، قانونمند و در چارچوب اخلاق علمی باشد.توهین و تخریب اما ماهیتی متفاوت دارد. توهین نه در پی اصلاح است و نه در جستوجوی حقیقت؛ بلکه اغلب برآمده از هیجان، عصبانیت یا اغراض سیاسی است. هنجارشکنی نیز، عبور عامدانه از قواعدی است که برای حفظ نظم، کرامت و امنیت جمعی وضع شدهاند.دانشگاه نمیتواند و نباید به صحنه بیحرمتی به ارکان قانونی کشور تبدیل شود؛ زیرا چنین رفتاری، نهتنها کمکی به ارتقای آگاهی عمومی نمیکند، بلکه سرمایه نمادین دانشگاه را تضعیف میسازد و آن را از جایگاه عقلانیت به عرصه هیاهو تنزل میدهد.آزادی بیان در سنت دانشگاهی، یک «حق» است؛ اما در کنار آن، «مسئولیت» نیز قرار دارد. آزادی بدون مسئولیت، به بیانضباطی فکری و آشفتگی اجتماعی میانجامد. همان گونه که هیچ نظام حقوقی در جهان، آزادی مطلق و بیقید را به رسمیت نمیشناسد، فضای دانشگاه نیز باید در چارچوب قانون اساسی و مقررات جاری کشور تعریف شود. این چارچوب نه برای محدودکردن اندیشه، بلکه برای صیانت از کرامت جمعی و جلوگیری از سقوط گفتوگو به سطح توهین و آشوب است.دانشگاه میتواند محل نقد سیاستها، بررسی عملکردها و حتی طرح دیدگاههای متفاوت نسبت به برخی رویکردها باشد؛ اما این نقد باید متکی بر داده، تحلیل و استدلال باشد. زبان علمی، زبان برهان است نه برچسب.اگر دانشگاهیان خود پیشگام رعایت اخلاق گفتوگو نباشند، چگونه میتوان از جامعه انتظار عقلانیت و مدارا داشت؟بنابراین باید با صراحت گفت: دانشگاه جای توهین بهنظام جمهوری اسلامی نیست؛ اظهارنظر آری، اما هنجارشکنی نه. این موضع، نه به معنای بستن دهان منتقدان، بلکه به معنای ارتقای سطح گفتوگو و صیانت از شأن دانشگاه است. دانشگاه زمانی میتواند نقش پیشرو خود را در تحقق پیشرفت علمی و تمدنی ایفا کند که هم میدان تضارب آرا باشد و هم الگوی قانونگرایی، ادب و مسئولیتپذیری.در نهایت، اگر دانشگاه را سنگر عقلانیت بدانیم، باید مراقب باشیم که این سنگر به میدان نزاعهای هیجانی و تخریبگرانه بدل نشود. آینده کشور، بیش از هر چیز، به گفتوگوی عالمانه، نقد منصفانه و پایبندی به قانون نیاز دارد؛ و دانشگاه، پیش از هر نهاد دیگری، باید تجسم عملی این سه اصل باشد.
